GIẢI TRÍ

Ngày càng thông minh

Với “tín đồ” âm nhạc trước đây, họ trở về nhà, đặt đĩa nhựa lên mâm, nâng cần, đặt kim và thưởng thức dòng nhạc analog tuôn ra từ loa. Với các các “tín đồ” âm thanh đôi khi đến mức cực đoan, họ tập trung vào từng chi tiết âm thanh nhỏ nhất, với yêu cầu về phòng ốc, cách âm, tiêu âm, tán âm thật tỉ mỉ để có thể thưởng thức trọn vẹn âm nhạc. Nhưng với số đông, âm nhạc trở thành dịch vụ cộng thêm, hoặc đôi khi trở thành âm thanh nền lấp đầy khoảng không im lặng.

Trải nghiệm cộng thêm

Người ta lái xe và mở nhạc. Người ta đi tắm biển và mở nhạc. Người ta tập gym và mở nhạc. Hoặc có những “playlist” nhạc được tạo ra với ý đồ muốn người nghe tập trung hơn vào công việc. Những bản nhạc trong các “playlist” đó không ai cần biết đến tên bài hay nghệ sĩ biểu diễn. Người nghe chỉ cần biết mở “playlist” có cái tên phù hợp với hoàn cảnh mà họ cần, ví dụ như Tập trung tuyệt đối (Deep Focus) là đủ.

Người dùng đã được phục vụ âm nhạc đến tận răng. Họ không cần phải đóng kệ và mỗi tuần ra thêm vài cái đĩa về xếp lên, mỗi lần nghe phải nhớ đĩa cần tìm ở kệ nào, ngăn thứ mấy. Chỉ cần mạng Internet và một khoản tiền nho nhỏ mỗi tháng, gần như toàn bộ âm nhạc của thế giới có thể nằm dưới các đầu ngón tay. Nhưng có vẻ như vậy vẫn chưa phục vụ cặn kẽ cho lắm, vì vẫn cần nhúc nhúc nhích ngón tay để bấm. Thế là những chiếc loa thông minh ra đời. Những tương tác với loa hoàn toàn bằng giọng nói vì loa không có màn hình để bấm bấm như điện thoại. Thay vì phải bấm tên ca sĩ hay bài hát cần nghe, bạn chỉ cần đọc tên…

Loa thông minh

Một buổi hội thảo mới đây ở New York với các chuyên gia đầu ngành đến từ Amazon Music, Sonos (thương hiệu loa thông minh nổi tiếng) và 7digital (một nền tảng dịch vụ nhạc số và radio) đã bàn về việc loa thông minh sẽ thay đổi việc thưởng thức âm nhạc thế nào.

Amazon Echo.

Người nghe nhạc tạm chia thành 2 nhóm: Thứ nhất là số đông nghe nhạc thụ động, chủ yếu nghe nhạc từ radio mở gì nghe nấy và có thể nghe thêm từ YouTube, thứ hai là những người yêu nhạc, sử dụng các dịch vụ “streaming”, “download”, đĩa CD và đĩa nhựa. Theo đánh giá của 7digital, những người chịu khó bỏ tiền đăng ký dịch vụ nghe nhạc “streaming” hiện nay nếu trở lại 20 năm trước, họ là những người ra tiệm đĩa và mua album ngay ngày đầu phát hành.

Ở phương Tây, đặc biệt là Anh Quốc thì việc tiêu thụ âm nhạc vẫn thông qua các dịch vụ miễn phí, chủ yếu là radio, trong khi Anh là thị trường lớn thứ hai của Spotify, nếu tính về doanh thu. Theo khảo sát của 7digital, tất cả các dịch vụ “streaming” chiếm 15% các hoạt động nghe nhạc, YouTube chiếm 9% và radio chiếm 52%.

Với loa thông minh, người sở hữu loa Sonos và Amazone Echo dùng 70% thời gian sử dụng để nghe radio và 30% nghe “streaming”. Vì điều khiển bằng giọng nói tiện hơn nên thời gian giải trí với loa thông minh cũng nhiều hơn. Nghiên cứu cho thấy, 70% người sở hữu loa thông minh đã nghe nhạc nhiều hơn trong nhà sau khi mua loa, 39% không thèm nghe radio truyền thống nữa.

Định hình lại toàn bộ

Các thiết bị điều khiển bằng giọng nói được cho là sự thay đổi lớn kế tiếp, kể từ lần thay đổi gần nhất là năm 2007, với iPhone. Nhờ điện thoại thông minh và các ứng dụng mà các dịch vụ “streaming” như Spotify mới phát triển. Ngoài nghe nhạc trong nhà, việc điều khiển bằng giọng nói còn lan đến xe hơi.

Với Amazon, loa thông minh cũng khiến họ phải định hình lại hoàn toàn việc kinh doanh âm nhạc, vì giờ đây, một thanh tìm kiếm cũng không có, mọi thứ chỉ là nghe qua giọng nói của người dùng để xử lý tiếp theo. Việc quản lý một dịch vụ âm nhạc và tương tác với người dùng đã được định hình lại.

Thay vì phải suy nghĩ quá lâu để lựa chọn loại mình muốn mở, người dùng giờ đây chỉ việc nói: “Alexa, mở nhạc nghe coi!” Mất khoảng 2 giây và có ngay nhạc để nghe từ Alexa (giống như Siri của Apple, đây là trợ lý điều khiển bằng giọng nói của loa thông minh từ Amazon) nên người dùng nào bước vô nhà cũng muốn mở nhạc ngay để nghe, vì quá tiện.

Một điều tiện lợi nữa là khả năng nói về nhạc giống như nói với một người bạn khiến người dùng cũng hào hứng. Các dịch vụ sẽ tìm cách xử lý sao cho phù hợp với những gì người dùng muốn nghe. Một câu nói quen thuộc mà Alexa thường nhận là: “Alexa, mở loại nhạc rộn ràng hồi thập niên 1990 đi nào!”. Trước đây, Amazon ít khi thấy yêu cầu như vậy trong thanh tìm kiếm của mình mà thường rõ ràng hơn, với tên bài hát, album hoặc tên ca sĩ. Nhưng với loa thông minh thì người ta điều khiển như vậy.

Loa thông minh phải thật sự… thông minh, vì sau khi người dùng ra lệnh, loa không có cơ hội hiển thị 10 kết quả và chỉ cần một kết quả chính xác là thành công giống như các công cụ tìm kiếm của ứng dụng nghe nhạc trên điện thoại thông minh. Vì không có màn hình nên loa thông minh chỉ có cách duy nhất là… phát nhạc!

                                                                      TRÍ QUYỀN

Amazon hiện phải xử lý lại các dữ liệu liên quan tới nhạc. Ví dụ, các album có đĩa CD phát hành trong thập niên 1980 – 1990 nhưng thật ra, loại nhạc đó đã được phát hành từ thập niên 1960 – 1970. Nếu người dùng yêu cầu “mở loại nhạc rộn ràng hồi thập niên 1990!” mà lại mở Beatles hồi thập niên 1960 thì trớt quớt, dù rằng album Anthology được phát hành năm 1995 chẳng hạn. Alexa cũng cần phải học để phân biệt giữa “nhạc rộn ràng” và “nhạc chậm rãi”. Ngoài ra, Alexa còn xử lý các yêu cầu như: “Alexa, hãy mở bài hát có phần lời như vầy nè!”; hoặc: “Alexa, hãy mở bài hát mới của Ed Sheeran!”. Khi đó, dữ liệu cần được cập nhật xem bài hát nào là mới của Ed Sheean.

Bài viết được đăng trên Báo Sinh Viên Việt Nam số 10, phát hành ngày 05/03/2018:

 

To Top