GIỚI TRẺ

Những “sứ giả” giới tính

“Con được sinh ra từ đâu?”, “Tại sao người lớn hôn nhau?”… đó là những câu hỏi rất thường gặp của con trẻ nhưng lại khiến không ít bậc cha mẹ cảm thấy sượng sùng, chọn cách giải thích qua quýt cho xong chuyện. Với quan niệm: Giáo dục giới tính – đừng né tránh, một nhóm sinh viên Hà Nội đã khởi xướng dự án “S Project” nhằm góp phần tháo gỡ những thắc mắc về giới tính và phòng ngừa xâm hại tình dục cho trẻ em.

Hành trình lan tỏa

Lớp 4, trong khi bạn bè còn chưa biết “vùng kín” là chỗ nào, phải tránh người khác giới đụng chạm vào mình ra sao thì Lê Khánh Huyền (hiện đang học tại một trường THPT ở Nghệ An) đã được mẹ dạy cho những kiến thức giới tính, như việc phải cẩn thận với người lạ, hiện tượng kinh nguyệt, thế nào là hiếp dâm… Có lần, Huyền kể với đứa bạn về điều này, cô bạn kia sợ đến mức không muốn chơi với Huyền nữa. Vì vậy, Huyền từng có ý nghĩ, chính mẹ đã hủy hoại tuổi thơ của mình bằng những “kiến thức đen tối”. Nhưng khi lớn lên, đọc những thông tin về hiếp dâm, về ấu dâm, Huyền mới thực sự hiểu tại sao từ bé, mẹ đã “đào tạo” Huyền như vậy. “Bởi vì mẹ là người hiểu rõ những hậu quả sau này của việc thiếu giáo dục giới tính, mẹ thà làm con oán hận mẹ hôm nay nhưng không để tương lai con oán hận chính mình. Mẹ thà để hôm nay con thiếu đi vài kỷ niệm đẹp nhưng không thể để tương lai con tạo ra những trách nhiệm không đáng cho bản thân…”, đó là những gì Huyền viết trong bài tham dự cuộc thi “Những lá thư chưa gửi” do dự án “S Project” tổ chức.

Trong xã hội, có bao nhiêu bà mẹ ý thức được việc giáo dục giới tính cho con em mình từ khi còn bé như mẹ của Huyền? Còn lại bao nhiêu bậc cha mẹ khi con cái bị người khác dâm ô, xâm hại chỉ biết khóc – những giọt nước mắt muộn màng, vì chưa đủ quan tâm, chưa giáo dục giới tính cẩn thận cho con em mình? Vẫn còn bao nhiêu đứa trẻ mang theo những thắc mắc về giới tính, rồi vô tình trở thành nạn nhân bị xâm hại? Những câu hỏi ấy 3 năm trước từng là nỗi băn khoăn của Nguyễn Thị Song Trà (ngành Thông tin Đối ngoại, Học viện Báo chí – Tuyên truyền). Tháng 8/2015, Trà đã rủ vài người bạn học thành lập dự án “S Project”, nhằm cung cấp kiến thức, kỹ năng về giới tính và phòng ngừa xâm hại tình dục cho trẻ em, hướng xã hội quan tâm đến sự phát triển của trẻ nhỏ về giới tính.

Thành viên dự án đều là sinh viên, thời gian đầu hoạt động, nhóm gặp nhiều khó khăn, nhiều người không tin tưởng rằng nhóm có đủ kiến thức, kinh nghiệm để truyền đạt kiến thức giới tính cho các em nhỏ. Từng có lần, nhóm dự án bị lãnh đạo của một trường tiểu học ở Hà Nội “đuổi thẳng”, với những lời lẽ rất nặng nề, mặc dù trước đó nhóm đã được một lãnh đạo khác (lúc đó đang đi công tác) đồng ý cho nhóm vào dạy. Dần dần khẳng định mình qua các hoạt động, đến nay, dự án đã bước sang mùa thứ ba, không chỉ triển khai ở Hà Nội, dự án còn lan tỏa tới một số tỉnh, thành trên cả nước, gần đây nhất là Ngày hội “Share to share” nhằm phá bỏ rào cản giữa bố mẹ và con cái trong vấn đề giới tính, được tổ chức ngày 26/11/2017, tại TP. Vinh, tỉnh Nghệ An.

Sự kiện do “S Project” tổ chức thu hút nhiều em nhỏ và phụ huynh

Trong hành trình tại Nghệ An vừa rồi, đã có lúc Trà muốn bỏ cuộc bởi khoảng cách địa lý xa xôi, đội ngũ non trẻ, sức khỏe không được tốt, nhất là thiếu kinh phí. Trà chia sẻ: “Quá trình xin tài trợ của S trong tất cả các mùa nói chung và đợt 3 tại Nghệ An nói riêng đều gặp rất nhiều khó khăn. Điều đáng buồn nhất là càng đi, nhóm mình càng nhận thấy mức độ quan tâm của mọi người về vấn đề giới tính, xâm hại tình dục trẻ em rất thấp. Có người thậm chí còn cho rằng, đây là dự án thiếu ý nghĩa, không thiết thực và vội vàng “đuổi” các thành viên khi đến xin tài trợ. Tuy nhiên, dự án cũng rất may mắn khi nhận được sự quan tâm, giúp đỡ của nhiều đơn vị tài trợ. Nhờ đó, cuối cùng Ngày hội “Share to share” đã được tổ chức suôn sẻ”.

Để trẻ em không bị “lấy mất” tuổi thơ

Theo các thành viên dự án, trang bị kiến thức giới tính cho các em nhỏ không hề dễ dàng, vì đây là vấn đề nhạy cảm. Vì thế, ngoài hoạt động chính là giáo dục kiến thức giới tính tại các trường học, nhóm dự án luôn tìm cách biến các kiến thức thành trò chơi gần gũi để dễ tiếp cận các em. Các trò chơi như xếp hình, “Đường đua kỳ thú”, “Rung chuông vàng”… với những câu hỏi, tình huống đều có liên quan chặt chẽ đến vấn đề giới tính, luôn nhận được sự hưởng ứng của các em nhỏ. Dự án cũng thường tổ chức các cuộc thi vẽ tranh, như: “Giáo dục giới tính: Xin hãy tôn trọng cơ thể của chúng em!” (tại Quảng Bình), “Vẽ tâm tư – Tô ước muốn” (Nghệ An)… giúp các em tiếp cận kiến thức một cách nhẹ nhàng thông qua nghệ thuật chứ không áp đặt, nặng nề.

Các bạn trẻ “team” sự kiện “S Project” tại Nghệ An.

Ngoài đối tượng chính là các em nhỏ, “S Project” cũng thường tổ chức “talkshow” với sự góp mặt của các chuyên gia, khách mời, giải đáp cho phụ huynh hiểu về tầm quan trọng của giáo dục giới tính cho con cái, phá bỏ rào cản giữa cha mẹ và con cái trong lĩnh vực nhạy cảm này. Sau sự kiện, điều mà các thành viên dự án thấy ấm lòng nhất là nhiều phụ huynh đã tin tưởng, mở lòng chia sẻ, đặt câu hỏi cho chuyên gia, cũng như tìm đến “S Project” để cùng tìm phương pháp giải quyết khi phát sinh những vấn đề liên quan tới con em họ. Bên cạnh đó, những cái ôm của các em nhỏ, những lời hứa hẹn, níu kéo, khen ngợi “các anh chị còn trẻ mà giỏi quá”, chính là đòn bẩy tinh thần để các thành viên tiếp tục dự án.

Với mạng lưới hàng trăm thành viên, tình nguyện viên, thời gian tới, những “sứ giả” giới tính “S Project” sẽ tiếp tục lan tỏa các hoạt động tới thêm nhiều tỉnh, thành, với mong muốn bớt dần những câu chuyện đau xót về ấu dâm, về những cái thai bị phá bỏ, để không có tuổi thơ của bất kỳ đứa trẻ nào bị “vấy đen” hoặc “lấy mất”…

Hồng Giang

Bài viết được đăng trên Báo Sinh Viên Việt Nam số 51, phát hành ngày 25/12/2017:

To Top