Công nghệ

Cùng Jamme giải bài toán kẹt xe

Nhận thấy tình hình kẹt xe ngày càng “nóng” trên nhiều tuyến đường, Phạm Minh Sang (trường ĐH KHTN, ĐHQG TP. HCM) và Nguyễn Đức Huy (trường ĐH Bách khoa, ĐHQG TP. HCM) cùng nhóm bạn đã sáng tạo nên JAMME – ứng dụng giúp người dùng cập nhật tình hình kẹt xe và đưa ra lộ trình thay thế.

Đứng trên vai… người khổng lồ

Kẹt xe là vấn đề khiến nhiều người “đau đầu”, chính bản thân Sang và Huy cũng đã không ít lần “trải nghiệm” cảm giác khó chịu khi phải nhích từng chút một trên một tuyến đường quá nhiều xe cộ. Lúc đó, Minh Sang nghĩ rằng, việc sáng tạo một ứng dụng thông báo các điểm kẹt xe đến người tham gia giao thông sẽ giúp tiết kiệm nhiều thời gian di chuyển, giảm tải cho các tuyến đường hay ùn tắc. Đó là lý do nhóm đã tạo ra JAMME – ứng dụng giao thông kết nối giữa lái xe và người địa phương, giúp thông báo, cập nhật tình hình kẹt xe, đưa ra lộ trình phù hợp để tránh kẹt xe. Ngoài ra, JAMME còn cập nhật tình hình tai nạn, đưa ra các cảnh báo để người dùng né tránh.

Những ứng dụng về giao thông, nếu thất bại chủ yếu đều vì 2 lý do chính: Thiếu thông tin đóng góp và không thể duy trì được kinh phí vận hành, do các “app” này rất khó để kiếm tiền. Với lý do đầu tiên, các nhóm sáng tạo cần có nhiều dữ liệu “thời gian thực” để cập nhật, đến từ sự đóng góp của người tham gia giao thông. Ví dụ, với kênh phát thanh VOV Giao thông, sự thành công của họ là có một đội ngũ cộng tác viên ở các điểm nóng kẹt xe để cập nhật và chuyển thông tin về. Còn các nhóm sáng tạo thì không có đủ chi phí để thuê hay trả phí dịch vụ như thế. Vì thế, chiến lược của nhóm Sang là “đứng trên vai người khổng lồ” và áp dụng từ khóa “ride sharing”. Đây là mô hình cộng tác phổ biến trên thế giới. Ở Việt Nam, mô hình đó đang được Grab và Uber sử dụng. Vì vậy, nhóm tận dụng cộng đồng tài xế của Grab và Uber để làm nguồn cộng tác viên. Những thông tin ban đầu giúp hình thành nên ứng dụng là từ nhóm tài xế này.

Nhóm sáng tạo ứng dụng giao thông JAMME.

JAMME là loại ứng dụng xã hội nên khó kiếm được tiền đầu tư phù hợp. Một số ứng dụng thường lấy nguồn thu từ quảng cáo. Tuy nhiên, điều này là không khả thi vì để có thể kiếm tiền từ quảng cáo, đòi hỏi phải có một lượng người dùng lớn tương ứng. Sang và Huy chọn phương pháp trở thành “partner” với Grab, Uber, dựa trên chiến lược “chia sẻ trách nhiệm xã hội” với người dùng. Chi phí để xây dựng ứng dụng của nhóm là 1.800 đôla, chủ yếu là tiền vận hành “server”. Các chi phí khác, như phát triển phần mềm, thu thập dữ liệu… là do các thành viên trong nhóm tự bỏ tiền túi.

Để tìm hiểu nhu cầu thực tế của người dùng, nhóm áp dụng mô hình nhận diện các khách hàng tiềm năng. Sau đó, các bạn đi hỏi thực tế người dùng để lọc lại đối tượng. “Khó khăn nhất là việc thống nhất trong “team” về các chiến lược. Vì còn là sinh viên, kiến thức của nhóm đều phải tự mày mò, tìm hiểu. Nhóm mình giải quyết bằng cách phân công vai trò phù hợp với khả năng từng người. Những kiến thức trên giảng đường là nền tảng để tụi mình phát triển, có thêm các bài học mới trong quá trình thực hiện. Nhóm mình mất khoảng 6 tháng để hoàn thành ứng dụng này”, Sang cho biết.

“Get out the building”

JAMME là ứng dụng giúp người dùng cập nhật được tình hình giao thông hiện tại một cách trực quan và đơn giản. Sang nhớ lại: “Để có thông tin thực tế, tụi mình đi phỏng vấn các tài xế. Ban đầu, khi phỏng vấn, một số tài xế tưởng mình là đối thủ cạnh tranh đang đi thăm dò nên tìm cách đuổi đi. Sau đó, nhóm mình trình bày lý do và được nhiều tài xế chia sẻ, được nghe kể những câu chuyện đời mưu sinh, kể về cộng đồng tài xế. Từ đó, tụi mình rút ra được mong muốn của cách tài xế và đưa ra hướng phát triển đáp ứng điều đó”.

Hiện nay, đa phần các sáng tạo hay khởi nghiệp đều có xu hướng “creating shared value”, nghĩa là tạo ra giá trị chia sẻ giữa doanh nghiệp và xã hội. Thật ra, đây là một xu hướng không chỉ dành cho các nhà sáng tạo mà ngay cả các tập đoàn lớn cũng áp dụng để tạo ra những cơ hội kinh doanh từ việc giải quyết các vấn đề xã hội. Với JAMME, giai đoạn đầu lấy người dùng làm cốt lõi là yếu tố trọng tâm. Đến giai đoạn triển khai thật sự, vấn đề lại ở việc thực thi, quản lý ứng dụng, vì đòi hỏi nguồn lực lớn. Tuy nhiên, thất bại là một phần của sáng tạo và khởi nghiệp, bởi không có một công thức nào có thể đảm bảo mọi sự thành công.

Minh Sang cho biết: “Cộng đồng sáng tạo sinh viên có những khó khăn như: Thiếu kiến thức, thiếu kỹ năng và thiếu mối quan hệ. Ngoài ra, việc thiếu môi trường để cọ xát thực tế cũng là một trong những khó khăn lớn trong sáng tạo. Khi thực hiện ứng dụng này, nhóm mình sẽ tham gia các cuộc thi để quảng bá hình ảnh sản phẩm và nhận được những ý kiến góp ý của giới chuyên môn. Khi tham gia chương trình “Global Innovation Science Technology”, do Đại sứ quán Mỹ tổ chức, nhóm mình thấy rằng, để tránh làm sản phẩm mà không ai sử dụng, cách đơn giản nhất là “get out the building”. Đó là việc hãy đi ra ngoài và hỏi xem cộng đồng đang cần gì để xây dựng phương pháp giải quyết vấn đề. Việc đi thi giúp nhóm có thêm tài chính xoay sở và hoàn thiện sản phẩm được thực tế hơn. Hiện nay, TP. HCM đang có chính sách tài trợ cho các dự án khởi nghiệp, sáng tạo. Đây cũng là một nguồn lớn để có thể duy trì dự án”.

THUẬN TÙNG

 

Mô hình JAMME được lấy cảm hứng từ một ứng dụng tên là Waze. Nhưng ứng dụng này không có chiến lược phát triển tại Việt Nam. Qua sản phẩm, nhóm của Sang và Huy đã giành được nhiều giải thưởng như: – Giải Nhất cuộc thi “Prize in SISI” – Startup – Ideas – Science – Innovation, năm 2016

– Giải Nhất cuộc thi “Prize at the Ho Chi Minh City University of Technology’s Student Startup Ideas”, năm 2016

– Giải Nhì cuộc thi “Prize in RMIT Entrepreneurship Challenge”, năm 2016.

Bài viết được đăng trên Báo Sinh Viên Việt Nam số 30, phát hành ngày 31/07/2017:

To Top